Elektrofizyoloji (EP), vücuttaki elektriksel aktiviteyi ölçmek ve değerlendirmek için kullanılan tıbbi bir yöntemdir. Özellikle kalp ritim bozuklukları (aritmi) ve sinir sistemi hastalıklarının teşhisinde önemli bir rol oynar. Bu işlem, doktorların kalp odacıklarının elektriksel sinyallerini haritalamasına veya sinir ileti hızlarını analiz etmesine olanak tanır.
Elektrofizyolojinin Kullanım Alanları
- Kalp Aritmilerinin Teşhisi: Atriyal fibrilasyon, ventriküler taşikardi gibi ritim bozukluklarının kaynağını belirlemek.
- Sinir Sistemi Bozuklukları: Epilepsi, periferik nöropati veya kas hastalıklarının değerlendirilmesi.
- Ablasyon Tedavisi Planlaması: Anormal elektriksel odakların lokalizasyonu (örneğin, WPW sendromu).
- Pil veya ICD Yerleştirme Öncesi: Kalp pili ihtiyacının belirlenmesi.
Elektrofizyoloji Çalışması Nasıl Yapılır?
Elektrofizyoloji çalışması genellikle kateter laboratuvarında gerçekleştirilir. Hastanın kasık veya boyun bölgesinden ince, esnek tüpler (kateterler) damar yoluyla kalbe veya ilgili sinir bölgesine ilerletilir. Kateterlerin ucundaki elektrotlar, elektriksel sinyalleri kaydeder ve anormallikleri tespit eder. İşlem sırasında lokal anestezi kullanılır ve hasta genellikle uyanıktır. Süreç, hastalığın karmaşıklığına bağlı olarak 1-4 saat sürebilir.
İşlem Öncesi ve Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Hazırlık: Hastaların kan sulandırıcı ilaçları geçici olarak kesmesi gerekebilir.
- İşlem Sonrası: Girişim yapılan bölgede kanama riskine karşı 4-6 saat hareketsiz kalınması önerilir.
- Takip: Ritim düzenleyici ilaçların etkinliği veya ablasyon başarısı için kontroller planlanır.
Elektrofizyolojinin Avantajları ve Riskleri
Bu yöntem, minimal invaziv olması ve yüksek tanı doğruluğu nedeniyle tercih edilir. Ancak nadiren kanama, enfeksiyon veya damar yaralanması gibi komplikasyonlar görülebilir. Kalp perforasyonu gibi ciddi riskler %1’den düşük oranlarda bildirilmiştir.
Elektrofizyoloji ile Tedavi Edilen Durumlar
- Atriyal flutter veya fibrilasyon gibi üst odaklı aritmiler.
- Ventriküler taşikardi gibi hayati risk taşıyan ritim bozuklukları.
- AV düğüm re-entran taşikardi gibi doğuştan ileti anomalileri.
Teknolojik Gelişmeler ve Yenilikler
Günümüzde 3D haritalama sistemleri (CARTO, Ensite) sayesinde kalbin elektriksel aktivitesi gerçek zamanlı olarak görüntülenebiliyor. Robotik kateter sistemleri ise işlem süresini kısaltıp hassasiyeti artırıyor.